ภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT): ใครต้องจด และตรวจสอบอย่างไรว่าคู่ค้าจด VAT จริง

สำหรับธุรกิจที่ซื้อขายกันระหว่างบริษัท การที่คู่ค้าจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT) หรือไม่ มีผลโดยตรงกับต้นทุน เพราะใบกำกับภาษีที่ถูกต้องเท่านั้นที่นำภาษีซื้อไปหักได้ บทความนี้อธิบายพื้นฐานและวิธีตรวจสอบ

ใครต้องจดทะเบียน VAT

ตามหลักทั่วไป ผู้ประกอบการที่ขายสินค้าหรือให้บริการในไทย และมีรายรับเกิน 1.8 ล้านบาทต่อปี ต้องจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม ผู้ที่มีรายรับไม่ถึงเกณฑ์จะขอจดเองก็ได้ และมีกิจการบางประเภทที่กฎหมายยกเว้น เช่น การขายสินค้าเกษตรบางชนิดที่ยังไม่แปรรูป ดังนั้น “ไม่ได้จด VAT” ไม่ได้แปลว่าผิดเสมอ กิจการขนาดเล็กจำนวนมากไม่จำเป็นต้องจด

ทำไมต้องตรวจว่าคู่ค้าจด VAT

• ใบกำกับภาษีออกได้เฉพาะผู้จด VAT — ใบกำกับภาษีจากผู้ที่ไม่ได้จดทะเบียนนำไปใช้เป็นภาษีซื้อไม่ได้
• ราคาที่เสนอรวม VAT หรือไม่ — ถ้าคู่ค้าไม่ได้จด VAT แต่ใส่ภาษีในใบเสนอราคา ควรสอบถาม
• บอกขนาดกิจการคร่าว ๆ — การจด VAT แปลว่ามีรายรับหรือคาดว่าจะมีรายรับถึงระดับหนึ่ง และอยู่ในระบบภาษีอย่างเป็นทางการ

ตรวจสอบอย่างไร

กรมสรรพากรเผยแพร่รายชื่อผู้ประกอบการจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มที่ยังประกอบกิจการอยู่ เป็นข้อมูลเปิด ThaiDataCorp นำข้อมูลนี้มาแสดงบนหน้าบริษัท ในกล่องข้อมูลด้านขวา (“ภาษีมูลค่าเพิ่ม”) และส่วน “ภาษีมูลค่าเพิ่มและสาขา” ซึ่งมี

• วันที่ได้รับอนุมัติจดทะเบียน VAT
• รายชื่อสถานประกอบการทั้งหมดที่จด VAT ไว้ (สำนักงานใหญ่และสาขา) พร้อมที่อยู่

สำหรับบริษัท เลขผู้เสียภาษีอากรคือเลขเดียวกับเลขทะเบียนนิติบุคคล 13 หลัก จึงค้นจากเลขทะเบียนได้ทันที หากต้องการตรวจสถานะล่าสุดแบบรายวัน ใช้บริการตรวจสอบผู้ประกอบการบนเว็บไซต์กรมสรรพากรโดยตรงได้

อ่านข้อมูลสาขาให้เป็นประโยชน์

เลขที่สาขาในใบกำกับภาษีต้องตรงกับสถานประกอบการที่ออกเอกสาร (สำนักงานใหญ่ใช้ 00000) รายชื่อสาขายังบอกได้ว่าคู่ค้ามีสถานที่ประกอบการจริงที่ใดบ้าง ซึ่งมีประโยชน์เมื่อต้องส่งของ ตรวจหน้างาน หรือเมื่อที่อยู่สำนักงานใหญ่เป็นที่อยู่จดทะเบียนร่วม

ข้อควรระวัง

• ทะเบียนที่เผยแพร่มีรอบการปรับปรุง ผู้ที่เพิ่งจดหรือเพิ่งยกเลิกอาจยังไม่สะท้อนทันที บนเว็บจะแสดงวันที่ของข้อมูลไว้เสมอ
• รายชื่อมีเฉพาะผู้ที่ยังประกอบกิจการ ถ้าบริษัทเลิกกิจการแล้ว รายชื่อจะหายจากทะเบียน

ต้องการหาคู่ค้าที่จด VAT แล้วในพื้นที่ที่ต้องการ ใช้ค้นหาขั้นสูงติ๊ก “จดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT)” ร่วมกับประเภทธุรกิจและจังหวัดได้ (สมาชิกใช้ฟรี) ดูเช็กลิสต์ทั้งหมดได้ที่ตรวจสอบคู่ค้าก่อนทำสัญญา